reunion
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).ön ek: rekök: unson ek: ion
yeniden bir olma
buluşma, yeniden bir araya gelme
Sınav: LGSSınav: Lise
Latincebağımlı kök: Tek başına kelime olmaz; ancak ek alarak kelime kurar.ölçü ve sınırbasamak 2, 3, 4Köken bilgisinin güven düzeyi: kesin
kök: uni
bir
Latince ūnus 'bir' sayısından gelir. Kelimeler üç yoldan türer: (1) ūnus gövdesi + ek: unity (ūnitās), union (ūniō), unique (ūnicus), unanimous (ūnanimus); reunion İngilizcede re- + union. (2) ūnus'tan türemiş ūnīre 'birleştirmek' fiili: unite. (3) Birleşik biçim ūni- başta: uniform (fōrma 'biçim'), unify (-ficāre), unison (sonus 'ses'), unilateral (Yeni Latince; lateral 'yan'), universe (ūniversus 'bütün' < vertere 'döndürmek' ortacı), universal ve university. unit, unity'den geri türetmedir (AHD). Tuzaklar: un- olumsuz ön eki (unhappy) ve un- tersine çevirme ön eki (untie) bu kök değildir; Eski İngilizceden gelir (AHD, dictionary.com). İngilizce union'ın 'soğan' anlamı yoktur; soğan demek olan onion ise Latince ūniō biçimine iner (dictionary.com; AHD ūnus bağını verir, ayrıca başka bir köken önerisini de anar): bu partide madde açılmadı. Yunanca karşılığı mono- (on-mono). uni- ayrıca İngilizce üretken ön ek olarak kayıtlıdır (on-uni: unicycle); bu kökün Latince bileşiklerinde uni kök parçasıdır.
- Özgün biçim
- ūnus birūnīre, ūnītus birleştirmek
- Başka biçimleri
- kök: uni uniform, unify, universe, universal, university, unilateral, unisonkök: un unity, union, reunion, unique, unanimouskök: unit / unite unit, unite
Kök haritası
bir
Çizginin üstünde ön ekle, altında ön eksiz kurulan kelimeler var. Her kelime kendi sayfasına gider.
Bu kökten 14 kelime
unanimous
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: unkök: animson ek: ous
bir zihne sahip
oybirliğiyle alınan
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
uniform
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: unikök: form
bir biçimli
tekdüze, aynı; üniforma
Sınav: LGSSınav: Lise
unify
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: unison ek: fy
bir yapmak
birleştirmek
Sınav: LiseSınav: YDS
unilateral
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: unikök: laterson ek: al
bir yanla ilgili
tek taraflı
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
union
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: unson ek: ion
bir olma
birlik, sendika
Sınav: LiseSınav: YDS
unique
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: unson ek: ique
bir olanla ilgili
eşsiz, benzersiz
Sınav: LiseSınav: YDS
unison
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: unikök: son
bir sesli
hep birlikte, aynı anda (in unison)
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
unit
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: unit
bir
birim
Sınav: LGSSınav: Lise
unite
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: unite
birleştirilmiş
birleşmek, birleştirmek
Sınav: LiseSınav: YDS
unity
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: unson ek: ity
birlik
birlik, beraberlik
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
universal
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: unikök: versson ek: al
bire döndürülmüşle ilgili
evrensel
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
universe
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: unikök: verse
bire döndürülmüş
evren
Sınav: LiseSınav: YDS
university
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: unikök: versson ek: ity
bire döndürülmüşlük
üniversite
Sınav: LGSSınav: Lise
Kökün hikâyesi
Latincede ūnus 'bir' demekti. Tek ve biricik olan şey ūnicus oldu, İngilizcede unique: eşi olmayan. Bir olma hâli ūnitās, bugünkü unity, yani birlik. ūnus'tan 'birleştirmek' anlamında ūnīre fiili türedi; unite bu fiilden, union da birleşmeden gelir. Birçok kelimede ūnus, uni- biçimiyle başa geçer: bir biçimli olan uniform, tek sesle söylenen unison, tek zihinli olan unanimous. Bire döndürülmüş, yani bütün olan ūniversus'tan universe, universal ve university çıktı. unit ise unity kısaltılarak kuruldu. Yunancada aynı işi mono- görür. Başında uni gördüğün kelimede şunu sor: burada bir olan ne?
Akraba kelimeler
Bu kökten türemezler. Bazılarının uzak bir ortak köke bağlandığı öne sürülür; bu bağ tartışmalıdır (etikete bakın). Harfi harfine anlam olarak öğretilmez.
- onion uzak akraba (tartışmalı)
dictionary.com onion'ı union'ın kaynağı ūniō'ya bağlar; AHD ūnus bağını 'belki' diye verir ve başka bir köken önerisi anar. Sayım dışı; madde açılmadı. Kaynak: onion