bicycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).ön ek: bikök: cycle
iki tekerlek
bisiklet
Sınav: LGSSınav: Lise
Yunancabağımlı kök: Tek başına kelime olmaz; ancak ek alarak kelime kurar.yön ve yolbasamak 2, 3, 4Köken bilgisinin güven düzeyi: kesin
kök: cycl
çember
Yunanca kyklos 'çember, tekerlek' (Geç Latince cyclus). Kelimeler dört yoldan gelir: (1) kök kelime cycle; (2) Fransızca taşıt adları bicycle, tricycle (bi-/tri- + -cycle 'tekerlek'); (3) İngilizce oluşumlar unicycle, motorcycle, recycle, cyclist, cyclical (taban cycle ya da cyclic); (4) Yunanca türevler: cyclone (kykloun 'dönmek' ortacı; 1848'de Piddington, dictionary.com), encyclopedia (enkyklios paideia 'genel eğitim', Orta Çağ / Yeni Latince). Tuzak: cylinder cycl'e benzer ama Yunanca kylindros 'merdane' < kylindein 'yuvarlamak' kelimesinden gelir (AHD, dictionary.com); bu kök değildir. İngilizce wheel aynı Hint-Avrupa köküne gönderilir (akraba, sayılmaz). encyclopedia'daki -pedia 'eğitim' (Yunanca pais 'çocuk'; AHD, dictionary.com pedo-), centipede'deki ped 'ayak' değildir. recycle'daki re- 'yeniden'dir (dictionary.com); Türkçe 'geri dönüşüm' yanıltmasın.
- Özgün biçim
- kyklos (kuklos) çember, tekerlekkykloun (kukloun) döndürmek, dönmekkyklikós çembersel
- Başka biçimleri
- kök: cycle cycle, bicycle, tricycle, unicycle, motorcycle, recyclekök: cycl cyclist, cyclical, cyclonekök: cyclo encyclopedia
Kök haritası
çember
Çizginin üstünde ön ekle, altında ön eksiz kurulan kelimeler var. Her kelime kendi sayfasına gider.
Bu kökten 10 kelime
cycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: cycle
çember
döngü
Sınav: LGSSınav: Lise
cyclical
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: cyclson ek: icson ek: al
çemberle ilgili niteliğinde
döngüsel
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
cyclist
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: cyclson ek: ist
bisiklet süren kişi
bisikletçi
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
cyclone
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: cyclone
dönen
kasırga
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
encyclopedia
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).ön ek: enkök: cyclokök: pedia
çemberdeki eğitim
ansiklopedi
Sınav: LiseSınav: YDS
motorcycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: motorkök: cycle
motorlu bisiklet
motosiklet
Sınav: LiseSınav: YDS
recycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).ön ek: rekök: cycle
yeniden döngüden geçirmek
geri dönüştürmek
Sınav: LGSSınav: Lise
tricycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: trikök: cycle
üç tekerlek
üç tekerlekli bisiklet
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
unicycle
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: unikök: cycle
tek tekerlek
tek tekerlekli bisiklet
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
Kökün hikâyesi
Yunancada kyklos çember, halka ve tekerlek demekti. Kelime Geç Latinceye cyclus olarak, oradan İngilizceye cycle olarak geçti. Bugün cycle iki şeyi anlatır: mevsimler gibi aynı sırayla tekrar eden olayların dizisini ve bisikleti. On dokuzuncu yüzyılda kyklos taşıt adlarında 'tekerlek' anlamıyla kullanıldı: üç tekerlekli tricycle, iki tekerlekli bicycle, tek tekerlekli unicycle. Motorlu olanına motorcycle dendi. Bisiklet süren kişi cyclist, bir şeyi yeniden döngüye sokmak recycle oldu. Yunanca kykloun 'dönmek' fiilinden dönen fırtınanın adı cyclone çıktı. 'Çemberdeki eğitim' demek olan enkyklios paideia da encyclopedia oldu. cycl gördüğünde bir çember ya da tekerlek düşün.
Akraba kelimeler
Bu kökten türemezler. Bazılarının uzak bir ortak köke bağlandığı öne sürülür; bu bağ tartışmalıdır (etikete bakın). Harfi harfine anlam olarak öğretilmez.
- wheel uzak akraba (tartışmalı)
dictionary.com wheel: Eski İngilizce hwēol, Yunanca kýklos ile akraba; AHD wheel Hint-Avrupa kwel-1'e gönderir (cycle ile aynı kök). Germen kelime; yalnız Hint-Avrupa düzeyinde bağ, sayım dışı. Kaynak: wheel