assign
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).ön ek: askök: sign
-e doğru işaretlemek
görevlendirmek; (iş, ödev) vermek
Sınav: LiseSınav: YDS
Latincebağımlı kök: Tek başına kelime olmaz; ancak ek alarak kelime kurar.söz ve yazıbasamak 2, 3, 4Köken bilgisinin güven düzeyi: kesin
kök: sign
işaret; işaretlemek
Latince signum 'işaret, iz, mühür' ve ondan türeyen signāre 'işaretlemek' fiilinden gelir. Yalın sign (tabela, imza) isimden; design, assign, resign fiil bileşiklerinden; signature, designate, resignation ortaç gövdesi signat üzerinden; signal Geç Latince signālis 'işaretle ilgili' üzerinden; seal signum'un küçültmesi sigillum'dan gelir.
Köken ayrıntısı
significant, significance, signify ve insignificant Latince significāre'ye (signum + -ficāre 'yapmak') dayanır; bu kelimeler -fic- ögesi yüzünden fac ailesiyle de ilişkilidir, ama Kökten'de sign kökünde öğretilir. Tuzaklar: (a) sine ve cosine bu kökten değildir; Latince sinus 'kıvrım'dan gelir (AHD, dictionary.com). (b) sing Germen kökenlidir, Eski İngilizce singan (AHD, dictionary.com). (c) 'fok' anlamındaki seal Eski İngilizce seolh'tan gelir; 'mühür' anlamındaki seal ile yalnız yazımı aynıdır (AHD, dictionary.com, Longman). (d) Türkçe imza Arapçadır (TDK); sign ile köken bağı yoktur. (e) re-sign 'yeniden imzalamak' (AHD, dictionary.com) resign ile aynı köke iner ama İngilizce yeni oluşumdur; resign 'istifa etmek' ile karıştırılmaz. (f) assign'daki as- 'a sign' değil, ad- ön ekinin s önündeki biçimidir (dictionary.com as- + sign; Longman ad- 'to'). Kök ismi signum isim üyelerinde 'işaret', türev fiil signāre fiil üyelerinde 'işaretlemek', resign ailesinde kaynak glossuyla 'mühürlemek' (ilke 84, 96).
- Özgün biçim
- signum işaret, iz, mühürsignāre işaretlemek; mühürlemeksignātus işaretlenmişsigillum küçük işaret, mühürsignificāre işaret yapmak; belirtmeksignālis / signāle işaretle ilgili; (nötr isim) işaretdēsignāre işaretleyip belirlemekresignāre mührünü açmak; iptal etmek, geri vermek
- Başka biçimleri
- kök: sign sign, signal, design, designate, assign, assignment, resign, signify, significant, significance, insignificantkök: signat signature, resignationkök: seal seal
Kök haritası
işaret; işaretlemek
Çizginin üstünde ön ekle, altında ön eksiz kurulan kelimeler var. Her kelime kendi sayfasına gider.
Bu kökten 14 kelime
assignment
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).ön ek: askök: signson ek: ment
-e doğru işaretleme
görev; ödev
Sınav: LiseSınav: YDS
design
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).ön ek: dekök: sign
uzağa işaretlemek
tasarım; (fiil) tasarlamak
Sınav: LiseSınav: YDS
designate
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: dekök: signson ek: ate
uzağa işaretlemek
belirlemek, atamak; adlandırmak
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
insignificant
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: inkök: signson ek: ificson ek: ant
işaret yapmayan
önemsiz; çok küçük
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
resign
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: rekök: sign
geri mühürlemek
istifa etmek
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
resignation
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).ön ek: rekök: signatson ek: ion
geri mühürleme
istifa; istifa mektubu
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
seal
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: seal
küçük işaret
mühür; (fiil) mühürlemek, sıkıca kapatmak
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
sign
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: sign
işaret
tabela, işaret; belirti; (fiil) imzalamak
Sınav: LiseSınav: YDS
signal
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: signson ek: al
işaretle ilgili şey
işaret, sinyal; (fiil) işaret vermek
Sınav: LiseSınav: YDS
signature
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: signatson ek: ure
işaretleme
imza
Sınav: LiseSınav: YDS
significance
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 3 (sınav kökleri).kök: signson ek: ificson ek: ance
işaret yapma hâli
önem; anlam
Sınav: LiseSınav: YDS
significant
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 2 (ilk kökler).kök: signson ek: ificson ek: ant
işaret yapan
önemli, kayda değer; anlamlı
Sınav: LiseSınav: YDS
signify
Öğretim basamağı: 4 basamaktan 4 (akademik).kök: signson ek: ify
işaret yapmak
anlamına gelmek; belirtmek
Sınav: YDSSınav: YÖKDİL
Kökün hikâyesi
Latincede signum bir şeyi tanıtan işaret, iz ya da mühürdü; signāre da işaretlemek demekti. İngilizce sign bugün hem tabela hem imzadır: adını yazmak, kâğıda kendi işaretini koymaktır. -al ekiyle signal olur, bilerek verilen işaret, yani sinyal. as- ile birine doğru işaretlemek assign'dır: bir işi onun adına ayırırsın. de- ile design, bir şeyi kâğıda işaretleyip tasarlamaktır. signum'un küçüğü sigillum mühürdü; İngilizcede seal oldu. resign Latincede mührü açmak, geri vermek demekti; bugün görevi bırakmak, istifa etmektir. signum -fic- ile birleşince significant çıkar: işaret veren, yani anlamlı ve önemli. sign görürsen sor: işaret nerede?
Akraba kelimeler
Bu kökten türemezler. Bazılarının uzak bir ortak köke bağlandığı öne sürülür; bu bağ tartışmalıdır (etikete bakın). Harfi harfine anlam olarak öğretilmez.
- sequence, sequel (sequī) uzak akraba (tartışmalı)
AHD sign ve AHD sequence aynı Hint-Avrupa kökü sekw-1'e gönderir; dictionary.com bağ kurmaz; yalnız Hint-Avrupa düzeyi (ilke 13/27). Sayılmaz. Kaynak: sequence, sequel (sequī)